Nhum là động vật thuộc loại nhuyễn thể, có họ hàng với trai, sò; sống rất nhiều ở vùng biển Quảng Ngãi và đảo Phú Quốc. Mùa nhum sinh sản từ tháng ba cho đến tháng sáu hay tháng bảy âm lịch. Cuối mùa, nhum rất chắc thịt. Ðể bắt nhum, người ta lặn theo các gành đá, dùng móc sắt giật khẽ, rồi nhặt bỏ vào bao. Nếu khua động mạnh, nhum sẽ "bắn gai" tự vệ có thể gây nguy hiểm, rồi bám chặt vào vách đá, không thể gỡ ra được.
Nhum là thứ phải ăn ngay, không để lâu được. Nhìn những con nhum như trái chôm chôm tua tủa gai nhọn, thật dễ sợ, nhưng thiên nhiên thật kỳ lạ, trông vậy mà ăn thật ngon. Nhum bắt về, rửa sạch, dùng dao chặt đôi, cắt bỏ túi dạ dày, lấy thanh tre mỏng nạo thịt ra khỏi vỏ. Chỉ cần tách đôi "quả chôm chôm đen đen" ấy, trước mắt sẽ là một thứ như gạch ghẹ, lầy nhầy mầu vàng, vắt múi chanh, thêm chút muối tiêu và vọc chiếc muỗng nhỏ múc ra, húp soạt... Một vị béo, chua mặn ngon đến "chết người" tan thật nhanh trên lưỡi, người ăn vừa chỉ kịp cảm nhận vị béo, ngọt (mà không tanh chút nào), cái vị ấy đã biến mất.
Chỉ còn cách... cầm vội lấy một con khác! Có người bảo ăn nhum kiểu ấy như dân ghiền ăn măng cụt, không thể một trái mà thôi được... Nếu không thích ăn sống như thế thì cháo nhum cũng là một món tuyệt hảo. Vị của nó không giống bất cứ loại cháo hải sản nào, vừa có vị ngọt của nhân sò điệp, vừa có vị thơm đặc trưng của cua, của tôm, vừa có vị tanh nồng của biển.
Tô cháo nhum như thâu tóm tất cả hương vị của biển khơi vào trong nó mà nếu ai đã một lần được thưởng thức thì không bao giờ quên được. Tuy nhiên, để có một nồi cháo nhum ngon thì dứt khoát nhum phải là loại vừa mới bắt từ dưới biển lên “vì có như thế người ăn mới cảm nhận hết hương vị của biển khơi”, lời của một du khách sau khi được thưởng thức món cháo nhum. Ngoài ra, nhum còn có thể chế biến thành nhiều món ăn ngon như: kho, nướng, trộn trứng gà chưng cách thủy, ăn sống với cải bẹ xanh và mù tạt, chả nhum, mắm nhum…
Phương Thùy
Trung tâm Thông tin Xúc tiến Du lịch tỉnh Khánh Hòa
