Kỹ sư Hoàng Đắc Hiệt, Trung tâm Nghiên cứu và phát triển nông nghiệp công nghệ cao (NC và PTNNCNC) TP.HCM dành cho bạn đọc những tư vấn như sau:
Rau ăn quả được trồng bằng hệ thống tưới nhỏ giọt tại Trung tâm NC và PTNNCNC TP.HCM
Chuẩn bị hạt giống và giá thể trồng. Cần chọn mua hạt giống có nguồn gốc, nhãn mác rõ ràng của các công ty có uy tín. Đối với giá thể trồng (là môi trường để cây phát triển), có thể sử dụng mụn xơ dừa hoặc đất đã qua xử lý hoặc phối trộn hai loại. Mỗi thể loại cây sẽ có cách chuẩn bị và chăm sóc khác nhau.
Rau mầm: Có thể dùng hoặc không dùng giá thể. Tuy nhiên, nên sử dụng giá thể vì sẽ giúp tăng tỷ lệ nẩy mầm, chất lượng rau tốt hơn (rau có độ tươi, màu sắc đẹp và “mỡ màng” hơn). Loại giá thể trồng rau mầm đạt hiệu quả là mụn xơ dừa. Các loại hạt giống phù hợp trồng rau mầm là: hạt họ đậu, họ cải và hạt rau muống, rau dền… Quy trình cụ thể như sau:
Ngâm hạt: ngâm trong nước ấm (45-550C tương đương hai sôi + ba lạnh) từ hai - sáu giờ (hạt dày vỏ ngâm lâu, hạt mỏng vỏ ngâm thời gian ít hơn).
Dụng cụ trồng: tận dụng dụng cụ sẵn có trong gia đình (như: chậu nhựa, khay nhựa hình chữ nhật, hũ sành, nồi đất…), có thể đóng kệ bằng sắt hay bằng tre nhiều tầng để gác khay trồng.
Giá thể: sử dụng hỗn hợp mụn xơ dừa + 1-5% phân hữu cơ, cho giá thể vào dụng cụ trồng một lớp dày khoảng 2-5cm và làm phẳng bề mặt. Sau đó phun nước cho ướt giá thể.
Gieo hạt: gieo hạt đều lên bề mặt giá thể và lấp thêm bằng một lớp xơ dừa mỏng. Mật độ gieo trung bình khoảng 10g hạt/40cm2 (tùy thuộc vào loại hạt giống) sau đó tưới phun nhẹ một lần nữa.
Chăm sóc: sau hai - ba ngày hạt nẩy mầm đều, chuyển khay ra nơi có ánh sáng hoặc nắng nhẹ (tương đương khoảng 10-20% ánh sáng), tránh ánh sáng trực tiếp và mưa trực tiếp. Tưới nước hai lần/ngày vào sáng sớm và chiều mát, phun sương đều trên mặt khay.
Thu hoạch: cắt sát gốc hoặc nhổ cả cây tùy thích.
Rau ăn lá:
Giá thể: giá thể được chọn là mụn xơ dừa + 20 - 30% phân hữu cơ hoặc đất phối trộn thêm phân hữu cơ.
Hạt giống: sử dụng các loại cải, mồng tơi, rau dền, rau muống (tùy theo ý thích)… Ngâm hạt giống bằng nước ấm (45 - 550C) trong khoảng sáu giờ, vớt ra rửa sạch và ủ khoảng 12 - 18 giờ, thấy hạt nứt mầm thì đem gieo. Sau khi gieo thì tiến hành lấp hạt rồi tưới nhẹ nước để tránh bị trôi hạt.
Nơi trồng: nên trồng nơi có đầy đủ ánh sáng, vì đa số rau ăn lá cần cường độ ánh sáng từ 80% trở lên và thời gian chiếu sáng trong ngày từ năm giờ trở lên.
Phân bón: khi xuất hiện một lá thật (không kể hai lá mầm) thì bón phân NPK cho cây (theo hướng dẫn trên bao bì sản phẩm), có thể rải phân trực tiếp hoặc hòa vào nước để tưới. Cũng có thể sử dụng các loại phân bón lá để phun trực tiếp qua lá. Đối với các loại rau ăn lá, nên chú ý hàm lượng N (vì nhu cầu N cao hơn so với P và K), vì vậy nên sử dụng các loại phân NPK có N cao hơn so với P và K.
Thu hoạch: rau ăn lá sau khi trồng từ 25 - 35 ngày thì có thể thu hoạch. Lưu ý: ngưng bón phân trước khi thu hoạch bốn-bảy ngày.
Rau lấy quả: như dưa leo, cà chua, đậu bắp, cà, khổ qua, ớt… có quy trình trồng giống với rau ăn lá. Điều quan trọng nhất đối với loại cây này là phải cung cấp đầy đủ chất dinh dưỡng theo từng thời kỳ cụ thể. Giai đoạn nẩy mầm đến ra hoa cần bổ sung phân NPK có hàm lượng N (đạm) cao. Tiếp đến, để tỷ lệ đậu quả cao nên bổ sung loại phân NPK có tỷ lệ đạm thấp, lân (P) và kali (K) cao và tiếp tục duy trì tỷ lệ này cho đến khi thu hoạch, nên kết hợp thêm các loại phân có bổ sung Ca, Mg và vi lượng. Nên để cây được tiếp xúc với ánh sáng 100%.
Vào mùa mưa, nên bổ sung thêm những chất tăng cường sức chịu đựng cho cây như lân, kali và kẽm…; mùa nắng thì chú trọng đạm và bổ sung thêm nước. Sau một mùa vụ, giá thể sẽ bị nhiễm các loại sâu bệnh, để tiếp tục trồng, bạn cần xử lý lại giá thể bằng cách dùng các loại chế phẩm phòng trừ sâu bệnh, nấm và nhổ bỏ hết gốc các cây cũ hoặc xử lý giá thể bằng cách phơi trong ba nắng.
Ái Nhi
Theo PNO
